Diepe geothermie in Gelderland beperkt kansrijk

Diepe geothermie is in Gelderland alleen kansrijk bij en ten oosten van Ede, en mogelijk bij Tiel. Dat is te lezen in het rapport ‘De mogelijkheden voor ondiepe en diepe geothermie in Gelderland’, van de Provincie Gelderland, opgesteld door PanTerra Geoconsultants. 

De Provincie Gelderland vroeg PanTerra om het beeld van de ondergrondse potentie van geothermie in de provincie te updaten. Die update volgt op nieuwe gegevens uit het landelijke project SCAN (Seismische Campagne Aardwarmte Nederland) van Energie Beheer Nederland (EBN). Die zijn verkregen uit onder meer proefboringen. 

De belangrijkste conclusie van het rapport is dat diepe geothermie (dieper dan 1500 meter) alleen potentie heeft in een zone rond Ede. In die regio heeft PanTerra vijf interessante gebieden gevonden waar het vermogen groter is dan 5 MW, met een brontemperatuur van 45 tot 60 graden. Twee daarvan zijn in overleg met de opdrachtgever verder geanalyseerd. In de andere gebieden is te weinig bebouwing en daarmee te weinig warmtevraag. 

De twee kansrijke gebieden zijn de stad Ede en een strook ten oosten daarvan, bovenlangs Renkum naar beneden (op de kaart bekeken). Deze gebieden hebben een vermogen tot 18 MW. In die twee gebieden heeft PanTerra in het onderzoek vijf mogelijke doubletlocaties ingetekend. Het doublet bij Ede kent het hoogste vermogen. Daar zijn naar verwachting ook de minste beperkingen om aardwarmte te winnen. In het gebied bij Renkum ligt dat met de aanwezigheid van Natura2000-gebieden en een boringvrije zone anders. 

De onderzoekers vermoeden verder dat er ten oosten van Tiel ook een interessant gebied voor diepe geothermie ligt, maar er is op dit moment te weinig data beschikbaar om daar iets zinnigs over te zeggen. Een proefboring kan helpen om betere inzichten te krijgen over dit gebied. Buiten dit gebied en de omgeving Ede is er in Gelderland geen potentie voor diepe geothermie. 

Ondiepe geothermie

Voor ondiepe geothermie (500-1500 meter) ligt dat anders. Een gebied in het westen van de Betuwe is hiervoor geschikt. Idem voor het noordelijke gedeelte van de Veluwe, op de kaart een driehoekig gebied vanaf het Veluwemeer voorbij Apeldoorn tot aan Zutphen. Het gaat bij ondiepe geothermie over temperaturen van ongeveer 25-55 °C, mogelijk interessant voor nieuwbouw of glastuinbouw. 

Specifiek genoemd in het onderzoek worden gebieden rond Nijkerk, Putten, Ermelo, Nunspeet en Apeldoorn (Veluwe) en Zaltbommel en Kerkdriel (Betuwe). De opmerking hier: er is nog veel onbekend over de geschiktheid van de ondergrond voor lage temperatuur geothermie, zodat de onzekerheid over de potentie nog relatief groot is, zo benoemt het rapport. 

Warmteopslag

Ook de mogelijkheden voor warmteopslag (HT-ATES) tot 500 meter is bekeken. Dat is in het grootste deel van Gelderland geen optie, omdat bijvoorbeeld een afsluitende kleilaag ontbreekt. In de Betuwe is de ondergrond wel goed voor warmteopslag. Verder zijn er gunstige plekken rond Apeldoorn, Arnhem en Doetinchem. 

PanTerra doet in het rapport diverse aanbevelingen voor aanvullend onderzoek (seismische lijnen en proefboringen) en ziet een inschatting van de financiële haalbaarheid van warmteproductie en -levering als vervolgstap voor gemeenten of provincie.